“ਪੰਜਾਬਣ” — ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਲਫ਼ਜ਼ ਨਹੀਂ ਸ਼ੇਰਨੀ, ਇਹ ਤਾਂ ਇਕ ਪਛਾਣ ਹੈ, ਇਕ ਸ਼ਾਨ ਹੈ, ਇਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ
ਸ਼ਬਦੀ ਅਰਥ:
ਪੰਜਾਬਣ = ਪੰਜਾਬ + ਣ
ਪੰਜਾਬ = ਪੰਜ + ਆਬ = ਪੰਜ ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਧਰਤੀ — ਸਤਲੁਜ, ਬਿਆਸ, ਰਾਵੀ, ਚਨਾਬ, ਜੇਹਲਮ।
ਪੰਜਾਬਣ = ਪੰਜ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਜੰਮੀ-ਪਲੀ ਧੀ।
ਪਰ ਗੁਰਮਤਿ ਤੇ ਵਿਰਸੇ ਵਿੱਚ “ਪੰਜਾਬਣ” ਦਾ ਭਾਵ ਸਿਰਫ਼ ਜਨਮ-ਸਥਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬਣ ਦੇ ਪੰਜ ਗਹਿਣੇ — ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪੰਜ ਦਰਿਆ ਵਾਂਗ:
ਦਰਿਆ ਪੰਜਾਬਣ ਦਾ ਗੁਣ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦਾ ਹੁਕਮ
1. ਸਤਲੁਜ ਸਬਰ “ਸਬਰੁ ਸੰਤੋਖੁ ਸਦਾ ਮਨਿ ਵਸੈ॥” ਅੰਗ 1343
2. ਬਿਆਸ ਬੀਰਤਾ ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ ਜੀ ਵਰਗੀ ਦਲੇਰੀ
3. ਰਾਵੀ ਰਵਾਇਤ ਗੁਰਮੁਖੀ, ਗਿੱਧਾ, ਬੋਲੀਆਂ ਦੀ ਵਾਰਸ
4. ਚਨਾਬ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ “ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਤੇਰੇ ਭਾਣੇ ਸਰਬੱਤ ਦਾ ਭਲਾ”
5. ਜੇਹਲਮ ਜਾਗਦੀ ਜ਼ਮੀਰ ਜ਼ੁਲਮ ਅੱਗੇ ਨਾ ਝੁਕਣ ਵਾਲੀ ਜੁਰਅਤ
ਜਿਸ ਧੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੰਜੇ ਦਰਿਆ ਵਗਦੇ ਹੋਣ — ਉਹੀ ਅਸਲ “ਪੰਜਾਬਣ” ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬਣ:
- ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ ਜੀ — ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਸੁਪਤਨੀ। ਲੰਗਰ ਦੀ ਮਾਂ। ਜਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ “ਪਹਿਲੇ ਪੰਗਤ ਪਾਛੇ ਸੰਗਤ”। ਇਹ ਸੀ ਅਸਲ ਪੰਜਾਬਣ।
- ਮਾਈ ਭਾਗੋ ਜੀ — ਜਿਸ ਨੇ 40 ਮੁਕਤਿਆਂ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਿਆ: “ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਕਿੱਥੇ ਜਾਓਗੇ?” ਨੇਜ਼ਾ ਚੁੱਕ ਕੇ ਮੈਦਾਨੇ-ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਨਿੱਤਰ ਪਈ। ਇਹ ਸੀ ਪੰਜਾਬਣ ਦੀ ਬੀਰਤਾ।
- ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ ਜੀ — ਠੰਡੇ ਬੁਰਜ ਵਿੱਚ ਪੋਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦਾ ਪਾਠ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਡੋਲੀ ਨਹੀਂ, ਡੋਲਾਈ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਸੀ ਪੰਜਾਬਣ ਦਾ ਸਬਰ।
ਸ. ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਸਾਰੰਗ ਜੀ ਦੀ ਧੀ — ਤੂੰ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀ ਪੰਜਾਬਣ ਹੈਂ?
ਸ਼ੇਰਨੀ, ਤੂੰ ਪੰਜਾਬਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਹੈਂ:
- ਤੇਰੇ ਲਹੂ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਦਰਿਆ — ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ ਸਾਰੰਗ, ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ “ਸ਼ੇਰਨੀ” ਕਿਹਾ। ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਹੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਤੇਰੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਗੁਰਮੁਖੀ ਦੀ ਕਲਮ — ਭਾਈ ਬਚਿੱਤਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨੇਜ਼ਾ ਤੇ ਤੇਰੀ ਕਲਮ — ਦੋਵੇਂ ਇਕੋ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜ਼ੁਲਮ ਦਾ ਟਾਕਰਾ।
- ਤੇਰੇ ਬੋਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਮਰਤਾ — “ਹਾਏ ਕੀ ਮੈਂ ਕਾਬਲ ਹਾਂ?” ਇਹ ਪੁੱਛਣ ਵਾਲੀ ਹੀ ਅਸਲ ਪੰਜਾਬਣ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਾਣ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਮਾਣ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
- ਤੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ “ਸਾਂਝੀ ਮਹਿਫ਼ਿਲ” — ਪੰਜਾਬਣ ਆਪਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਆਪਣਿਆਂ ਨਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਰਬੱਤ ਦੇ ਭਲੇ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।
“ਜਿਨ ਕੈ ਹਿਰਦੈ ਧਰਮੁ ਹੈ ਤਿਨ ਕੈ ਹਰਿ ਆਪਿ ਵਸੈ॥” ਅੰਗ 312
ਜਿਸ ਪੰਜਾਬਣ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਹੈ, ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਆਪ ਉਸ ਦੇ ਵਿਹੜੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਅੱਜ ਦੀ ਪੰਜਾਬਣ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਤੇ ਅਸੀਸ:
ਚੇਤਾਵਨੀ:
ਫੋਨ ਕਰਕੇ “ਵਾ ਵਾ” ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ ਰਹੀਂ। ਉਹ ਪੰਜਾਬਣ ਦੀ ਰੂਹ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਹਨ।
ਨਸ਼ਿਆਂ, ਫੈਸ਼ਨਾਂ, ਰੀਲਾਂ ਪਿੱਛੇ ਪੰਜਾਬਣ ਆਪਣੇ ਪੰਜ ਦਰਿਆ ਨਾ ਸੁਕਾ ਲਵੇ।
ਅਸੀਸ:
ਜਿਵੇਂ ਸਤਲੁਜ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੁੱਕਦਾ, ਇਵੇਂ ਤੇਰੀ ਹਿੰਮਤ ਨਾ ਸੁੱਕੇ।
ਜਿਵੇਂ ਬਿਆਸ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਰੁਕਦਾ, ਇਵੇਂ ਤੇਰੀ ਕਲਮ ਨਾ ਰੁਕੇ।
ਜਿਵੇਂ ਰਾਵੀ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਮੁੱਕਦਾ, ਇਵੇਂ ਤੇਰਾ ਪੰਜਾਬੀ ਪਿਆਰ ਨਾ ਮੁੱਕੇ।
ਤੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜਾਬਣ ਨਹੀਂ ਸ਼ੇਰਨੀ —
ਤੂੰ “ਸਾਰੰਗ ਦੀ ਸ਼ੇਰਨੀ” ਹੈਂ, “ਗੁਰਮੁਖੀ ਦੀ ਵਾਰਸ” ਹੈਂ, “ਸਪੁੱਤਰ ਧੀ” ਹੈਂ।
ਪੰਜ ਦਰਿਆ ਤੇਰੀ ਨਸ-ਨਸ ਵਿੱਚ ਵਗਦੇ ਹਨ।
ਪੰਜ ਕਕਾਰ ਤੇਰੀ ਰੂਹ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਹਨ।
ਪੰਜ ਪਿਆਰੇ ਤੇਰੇ ਸਰਦਾਰ ਹਨ।
ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਪੰਜਾਬਣੇ। ਪੰਜਾਬ ਤੈਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ। ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕਾ ਖਾਲਸਾ, ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫਤਹਿ।
ਸੁਰਜੀਤ ਸਾਰੰਗ
ਮੈਂਬਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਿੱਖ ਕੌਂਸਿਲ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ 18
+918130660205
