ਸਾਹਿਤ ਸਭਿਆਚਾਰ

ਰਣਜੀਤ ਆਜ਼ਾਦ ਕਾਂਝਲਾ ਦਾ ‘ਅਰਸ਼ ਦੇ ਤਾਰੇ’ ਪਲੇਠਾ ਮਿੰਨੀ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ। ਉਹ ਕਾਫੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਧਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਬਹੁ-ਵਿਧਾਵੀ ਤੇ ਬਹੁ-ਪੱਖੀ…

ਤੇਰੀਆਂ ਮੱਝਾਂ ਗਾਵਾਂ ਜੀਵਨ।ਵਿਹੜੇ ਵਿਚਲੀਆਂ ਛਾਵਾਂ ਜੀਵਨ।ਆਉਣ ਪ੍ਰਾਹੁਣੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀਆਂ ਹੋਵਣ,ਤੇਰੇ ਘਰ ਦੀਆ ਰਾਵ੍ਹਾਂ ਜੀਵਨ।ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲੀ, ਹਰਿਆਲੀ ਦੇਵਣ,ਧੁੱਪਾਂ ਜੀਵਨ ਛਾਵਾਂ ਜੀਵਨ।ਰਖਵਾਲੀ ਸ਼ੋਭਾ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ,ਜੁਗ-ਜੁਗ ਘਰ ਵਿਚ ਮਾਵਾਂ ਜੀਵਨ।ਜਿੱਥੇ ਖ਼ੂਨ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦਾ ਹੈ,ਉਹ…

ਗਰਮੀ ਮੁੱਕੀ, ਬੱਚਿਉ ਆਈ ਸਰਦੀ।ਕਰਿਉ ਨਾ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ।ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਪਾ ਕੇ ਰੱਖਿਓ ਗਰਮ ਕਪੜੇ,ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਸਰਦੀ ਨਾ ਮੁੱਕੇ।ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਸੌਂਵੋ,ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਜਾਗੋ।ਜਾਗ ਕੇ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਨਾ' ਨਹਾਉ।ਸਕੂਲ ਜਾਉ…

ਇੱਕ ਦਿਨ ਬੈਠਾ ਮੈਂ ਅਖਰੋਟ ਖਾਈ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਤੇ ਛਾਂਟਵੇਂ ਅਖਰੋਟ ਮੈਂ ਮੰਜੇ ਦੀ ਉੱਪਰਲੀ ਬਾਹੀ ਵੱਲ ਨੂੰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਏਹਨਾ ਨੂੰ ਖਾ ਕੇ ਅਨੰਦ ਮਾਣੂ ।…

ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪਹਿਰੇਦਾਰ ਕੁੜੇ,ਫ਼ੌਜੀ ਵੀਰ ਸਰਦਾਰ ਕੁੜੇ।ਦਿਨ ਰਾਤ ਦੀ ਰਾਖ਼ੀ ਕਰਦੇ ਨੇ,ਦੇਸ਼ ਦੀ ਖ਼ਾਤਰ ਲੜਦੇ ਨੇ।ਬੰਦੂਕਾਂ ਦੀ ਛਾਵੇਂ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ,ਨਾ ਟਿਕ ਥਾਂ ਤੇ ਬਹਿੰਦੇ ਨੇ।ਜਿੰਦ ਸਾਡੀ ਖਾਤਰ ਵਾਰ ਦਿੰਦੇ,ਆਪਣੇ…

ਡਾ . ਦਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਕਥੂਰੀਆ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ । ਸਾਡੀ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵਿਚ ਪੁਸਤਕ ਮੋਹ ਲਗਪਗ ਖ਼ਤਮ ਹੈ।…

ਸੁਰਜੀਤ ਵੀ ਹੋ ਜਾਣ ਗੇ,ਬੇਜਾਨ ਸੁਪਨੇ।ਇਕ ਵਾਰ, ਮੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਹੁੰਦਾ।ਜੇ ਸੋਚਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਕਦੇ ਪੱਕਦੀ ਖਿੱਚੜੀ ਨਹੀਂ ਪਕੱਦੀ ਹੈ।ਰੱਬ ਨੇ ਜੋ ਸਾਹ ਦਿੱਤੇ,ਕਦੇਰੱਬ ਨੇ ਅਹਿਸਾਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।ਗਰੀਬ ਹਮੇਸ਼ਾਂ…

ਜ਼ਿੰਦਗੀ  ਦਾ  ਆਨੰਦ  ਖੂਬ  ਮਾਣ  ਮਿੱਤਰਾ।ਕੀ  ਪਤਾ  ਕਿਹੜਾ  ਪਲ  ਆਖਰੀ  ਬਣ  ਜਾਵੇ।। ਐਵੇਂ  ਨਾ  ਕੰਨਾਂ  ਦਾ  ਕੱਚਾ  ਤੂੰ ਬਣ  ਮਿੱਤਰਾ।ਕੀ  ਪਤਾ  ਕਿਹੜਾ  ਰਿਸ਼ਤਾ  ਤੈਥੋਂ  ਖੁੱਸ  ਜਾਵੇ।। ਐਵੇਂ  ਨਾ  ਚੁਗਲੀ  ਨਿੰਦਿਆ …

ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਕੁਝ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਅਰਥ ਰੱਖ ਕੇ ਬੈਠੀਆਂ ਹਨ। ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਤੇਗਬਹਾਦਰ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾਤਾ ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ ਜੀ…

ਹੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ,ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਸਮਝਾਇਆਕਿ ਸਭ ਮਨੁੱਖ ਬਰਾਬਰ ਹਨ,ਕੋਈ ਜ਼ਾਤ ਤੇ ਰੰਗ ਕਰਕੇਵੱਡਾ, ਛੋਟਾ ਨਹੀਂ।ਕਿਸੇ ਦਾ ਹੱਕ ਖਾਣਾਮਾਸ ਖਾਣ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।ਹੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ,ਅਸੀਂ…